Zrównoważony luksus: dlaczego drewno z certyfikatem FSC® lub PEFC® to inwestycja w przyszłość dla Ciebie i Twojej rodziny?

Leśnik kontroluje las zgodnie z wymogami FSC. leśnik w lsie - certyfikowane drewno - certyfikacja fsc

Dom to miejsce, w którym bezpiecznie czujesz się Ty i osoby, o które dbasz. Urządzając go realizujesz marzenia o osobistej przestrzeni, pełnej dobrej energii. Zagwarantuje ją obecność produktów wykonanych z drewna. Jego naturalne ciepło, różnorodność wzorów i faktur zadowoli każdy gust i zrealizuje każde założenie stylistyczne. Ale najlepsze pomysły i pełne zadowolenie z pięknych podłóg, drewnianych schodów i mebli ożywiają przestrzeń Twojego domu tylko wtedy gdy równocześnie opowiadają piękną historię zrównoważonego rozwoju i dbałości o przyszłość Twoich najbliższych na tle spokojnie odradzającej się przyrody.

Ten artykuł w prosty sposób wyjaśni, jak podejmować świadome wybory, które chronią środowisko naturalne i wspierają bezpieczne zarządzanie zasobami leśnymi.

Meble z drewna – piękno, które ma swoją cenę

Czy zastanawiasz się jakie jest pochodzenie Twojej wymarzonej sypialni z drewnianym łóżkiem i piękną szafą z drewnianymi żaluzjami przypominającymi o wakacjach i odpoczynku?

Meble powinny mieć certyfikat FSC Chain of Custody
Kuchnia z certyfikatem FSC CoC

Albo skąd się bierze drewno na super trwały jesionowy blat do Twojej kuchni?

Być może jeszcze niedawno rosło w polskim lesie, chronionym przez leśniczego, którego codzienną pracą jest troska o to, by każde ścięte drzewo natychmiast wskazywało miejsce dla młodych sadzonek.

Las objęty certyfikacją FSC FM
PEFC certyfikat dla drewna

A potem trafiło do tartaku, który nie przyjmuje drewna wycinanego w sposób rabunkowy z nielegalnych wycinek.

A stamtąd — na przykład do lokalnej firmy stolarskiej, która nie zmarnuje nawet najmniejszego kawałeczka i nie godzi się na kompromisy wobec natury, bo wie, że przyroda to nie tylko źródło surowca, ale zwłaszcza dom dla nas wszystkich.

FSC zwraca uwagę aspekty społeczne i łańcuch dostaw do stolarni

Inaczej mówiąc od chwili gdy drzewo zaczyna rosnąć, po latach jest wywożone z lasu, aż po dzień gdy montowana w Twoim domu jest drewniana kuchnia lub gdy po prostu w sklepie kupujesz drewniany, bądź papierowy produkt zaszło wiele procesów: wzrost, obróbka, produkcja, pakowanie, dystrybucja.

Gwarancję prawidłowej, bezpiecznej dla przyrody gospodarki leśnej i wymienionego wyżej łańcucha dostaw da Ci zakup produktów opatrzonych znakami FSC lub PEFC. Poświadczają one zrównoważony przebieg całego procesu, stając w kontrze do nielegalnego pozyskiwania drewna i wylesiania, które są plagą na rozległych obszarach naszej planety, gdzie niebezpieczne skutki generowane bywają przez ryzykowną kompilację braku edukacji, ubóstwa i niedemokratycznych rządów.

Twój wkład w rozwiązywanie problemów związanych z lasami

Wyniki najnowszego globalnego badania obejmującego 26800 konsumentów z 33 krajów pokazują, że:

„Jednym ze sposobów, w jaki konsumenci rozwiązują problemy związane z lasami, są decyzje o zakupie. Prawie trzy czwarte (71%) twierdzi, że wolałoby wybierać produkty, które nie szkodzą roślinom i zwierzętom, podczas gdy prawie dwie trzecie (63%) stara się kupować produkty pakowane z materiałów odnawialnych. Niemal tyle samo (59%) woli wybierać produkty, które nie przyczyniają się do kryzysu klimatycznego.” *

Twoje wybory, wybory innych konsumentów mają realny wpływ na efekt w skali globalnej.

Co oznacza certyfikat FSC na produkcie?

Logo z zielonym drzewkiem i napisem FSC buduje zaufanie konsumentów, bo jest gwarancją, że produkt, który kupujesz pochodzi z legalnych i odpowiedzialnych źródeł, w których dba się o odnawialność i równowagę dla lasu oraz bezpieczeństwo dla ludzi, których ten las utrzymuje.

Meble z certyfikat FSC drewno wydawany jest lasom, a certyfikat FSC COC na przykład producentom mebli

Kto opracowuje standardy certyfikacji drewna

Istnieje ponad 50 agencji i programów certyfikacji drewna, ale najbardziej rozpoznawalnymi na świecie jednostkami, które poprzez system certyfikacji promują odpowiedzialne zarządzanie lasami na świecie są dwie międzynarodowe organizacje pozarządowe typu „non-profit”.

  1. Pierwsza to powstały w 1994r. Forest Stewardship Council (FSC). Początkowo skupił się on na lasach tropikalnych, gdzie problemem była nielegalna, niezrównoważona wycinka. Obecnie zajmuje się wszystkimi rodzajami lasów: od tropikalnych, przez umiarkowanych po borealne. System certyfikacji FSC jest uznawany w ponad 80 krajach i obejmuje swoim zasięgiem ponad 160 milionów hektarów.
  2. Drugim bardzo rozpoznawalnym systemem – od początku nakierowany na lasy Europy i Ameryki Północnej – jest założony w 1999r. Programme for the Endorsement of Forest Certification Schemes (PEFC)*** z siedzibą w Genewie w Szwajcarii, który obejmuje z górą 260mln ha lasów na świecie.

To oznacza, że certyfikaty wydawane są przez akredytowane, niezależne firmy.

Decyzja o przystąpieniu do procesu certyfikacji jest całkowicie dobrowolna i oparta na zasadach rynkowych.

Certyfikat zachowuje ważność przez pięć lat i zobowiązuje także do poddawania się co roku okresowym audytom kontrolnym. Gdy okres ważności certyfikatu dobiega końca, firma musi podejść do audytu recertyfikacyjnego, aby przedłużyć ważność dokumentu o kolejnych pięć lat.

Aktualnie (lipiec 2025) ważne certyfikaty PEFC posiada w Polsce wszystkie 17 Regionalnych Dyrekcji Lasów Państwowych .

Aktywne certyfikaty FSC ma przyznanych 9 RDLP.

RDLP w Gdańsku ma „świeżutki”, bo ważny od 16. maja 2025 do 15. maja 2030roku certyfikat FSC COC i certyfikat FSC FM (Forest Management).

Różnice między FSC i PEFC

Oba, to jest Programme for the Endorsement of Forest Certification Schemes oraz Forest Stewardship Council łączy wspólny cel, jakim jest poświadczanie, że drewno pochodzi z odpowiedzialnie zarządzanego lasu a także śledzenie dalszej drogi drewnianego surowca aż po zakup przez konsumenta.

Systemy mają jednak kilka wyraźnych różnic.

  • Najważniejsza polega na tym, że PEFC (jak sama nazwa mówi „Program Zatwierdzania Systemów Certyfikacji Leśne”) uznaje i integruje przepisy związane z systemem gospodarki leśnej w danym kraju, podczas gdy FSC opracowało globalny standard, taki sam we wszystkich krajach. Inaczej mówiąc PEFC jest nazywany systemem „oddolnym”, a FSC „odgórnym”.
  • Inna różnica związana jest z wpływem na rynek: FSC często przemawia do konsumentów świadomych ekologicznie (w tym roku, w Wielkiej Brytanii 76% respondentów stwierdziło, że rozpoznaje logo FSC; rozpoznawalność i zrozumienie logo jest zwykle wyższa wśród młodszych pokoleń)). Natomiast PEFC koncentruje się na inkluzywności dla drobnych właścicieli lasów.

Dwa standardy certyfikacji FSC CoC („certyfikat FSC łańcuch dostaw”) i FSC FM („certyfikat FSC drewno”)

Certyfikat FSC FM (Forest Management)

Dokument FSC FM (Forest Management) pomaga w realizacji idei odpowiedzialnej gospodarki leśnej i jest przeznaczony dla zarządców lasów i plantacji leśnych. Potwierdza, że dana gospodarka leśna realizuje 10 zasad FSC**.

Uzyskany certyfikat ma za zadanie dyscyplinowanie producentów drewna i inspirowanie do stałej dbałości o wydłużaniu okresu rotacji, czyli czasu, w którym las może rosnąć między wycinkami. Jego wydłużenie pozwala na trwanie większej masy drewna, a dzięki temu także magazynowania większej ilości CO2 w lesie, co sprzyja ochronie klimatu.

Natomiast nielegalne wycinki to równia pochyła prowadząca do zmniejszania absorbcji dwutlenku węgla, degradacji gleb, zaburzenia gospodarki wodnej, utrata naturalnych siedlisk dla zwierząt.

Poddanie się certyfikacji świadczy więc o zobowiązaniu się produkującej drewno firmy mi.in. do gospodarności, racjonalnego korzystania z zasobów leśnych i dbania o dobrą kondycję i odradzanie się lasów.

Na co musi zwracać uwagę firma zajmująca się gospodarką leśną?

10 zasad sformułowanych przez FSC, które akceptują podmioty ubiegające się o certyfikat, dotyczy lasów, ich mieszkańców i ludzi.

Jedna z zasad ( „6. ODDZIAŁYWANIE NA ŚRODOWISKO”) brzmi: „Gospodarka leśna chroni różnorodność biologiczną i wartości z nią związane: zasoby wodne, gleby, rzadkie i nietrwałe ekosystemy oraz walory krajobrazowe, co w rezultacie utrwala ekologiczne funkcje lasu„.

Oznacza to, że podmiot produkujący drewno, który uzyskał certyfikat między innymi zobowiązuje się do:

  • respektowania zakazu wylesiania
  • ochrony siedlisk dzikiej przyrody
  • ochrony jakości wody
  • ścisłego ograniczania stosowania niebezpiecznych chemikaliów
  • dbałości o równowagę tempa wzrostu i pozyskiwania drewna w gospodarce leśnej
  • ochrony starodrzewów
Certyfikat FSC FM dotyczy bezpośrednio certyfikowanych lasów.

Certyfikat FSC CoC, czyli co to jest „łańcuch dostaw”

Drugi standard certyfikacji to FSC CoC (Chain of Custody) , czyli poświadczenie łańcucha pochodzenia produktu, czyli tak zwanego „łańcucha dostaw”.

Opiera się on na zasadzie śledzenia materiałów pochodzących z certyfikowanych lasów i jest skierowany do firm pracujących z produktami drewnopochodnymi – od produkcyjnych, przez przetwarzające, po handlujące drewnem i produktami pochodzącymi od drewna (w tym papierem). Kładzie nacisk na dbałość o to, by drewno z certyfikatem FSC przez całą drogę do konsumenta pozostawało oddzielone od niekontrolowanego materiału.

Łańcuch kontroli pochodzenia produktu przypomina system śledzenia przesyłki – od lasu, przez tartak i fabrykę, aż po produkt końcowy. To właśnie o ten certyfikat powinni starać się producenci mebli.

Czy certyfikowane drewno pochodzące z prawidłowo zarządzanych lasów więcej kosztuje?

Drewno certyfikowane może być droższe, ponieważ certyfikacja FSC i PEFC wiąże się z wydatkami- audyt, dokumentacja i administracja zwiększają koszty. Koszty te mogą być przerzucane na klientów i odzwierciedlone w cenie produktu, który może mieć cenę wyższą o 10-20%.

Drewno FSC 100%, a drewno kontrolowane

Istnieje kilka typów etykiet informujących o typach drewna, z którego składa się produkt.

  1. Etykieta produktowa FSC 100% – oznacza, że całe drewno, z którego wykonano dany produkt, pochodzi z lasów certyfikowanych w systemie FSC. „Badania wskazują, że jedna trzecia wszystkich produktów z certyfikatem FSC to produkty z etykietą FSC 100% (FSC Global Market Survey Report 2014 – Raport z badania rynków światowych FSC 2014).”
  2. Etykieta FSC RECYCLED – wskazuje, że całość drewna lub papieru, z którego wykonano produkt  pochodzi z materiałów odzyskanych.
  3. Etykieta FSC MIX – oznacza, że drewno w ramach produktu pochodzi z materiałów z certyfikatem FSC, z recyklingu, albo z drewna kontrolowanego.

Drewno kontrolowane FSC to materiał pochodzący z akceptowanych źródeł, które można łączyć z materiałem posiadającym certyfikat FSC w ramach produktów sprzedawanych z etykietą FSC Mieszany. Drewno kontrolowane FSC nie jest certyfikowane, ale nie może być pozyskiwane:

  • w sposób niezgodny z prawem;
  • z naruszeniem praw zwyczajowych i obywatelskich;
  • w lasach, w których szczególne walory przyrodnicze są zagrożone;
  • w lasach przekształcanych w plantacje lub nieleśne formy użytkowania;
  • w lasach, gdzie uprawiane są drzewa modyfikowane genetycznie

Czy gatunki egzotyczne pochodzą z miejsc objętych certyfikacją FSC

Lasy są bazą dla życia na Ziemi. Są domem dla 80% lądowej różnorodności przyrodniczej, stanowiąc najbardziej zróżnicowane biologicznie ekosystemy na Ziemi. Filtrują większość naszej słodkiej wody, dostarczają żywności i i surowców odnawialnych, które są źródłem wielu naszych produktów i źródeł utrzymania. Na całym świecie mają zasadnicze znaczenie w zmniejszaniu zmian klimatycznych i klęsk żywiołowych.

W Europie mamy tego świadomość i dlatego zwracamy coraz baczniejszą uwagę na to skąd pochodzą produkty, które kupujemy. Czy są wytwarzane z poszanowaniem środowiska naturalnego, i dbałością o to, by zabezpieczyć lasom czas na odbudowę, a dzięki temu magazynowaniu dwutlenku węgla. Zwracamy również uwagę na aspekty społeczne, to jest czy producenci uwzględniają prawa lokalnych społeczności i zapewniają im pracę.

Składy drzewne skupują drewno z krajowych lasów, a także importują je z zagranicy. Gatunki drewna egzotycznego mogą i powinny mieć certyfikaty pochodzenia. Jako klienci chcemy mieć pewność, że produkty z drewna, którymi wyposażamy swoje mieszkania powstają w odpowiedzialny sposób. Mahonie, teak, ipe, bubinga miewają wyjątkowe właściwości, ale zawsze należy się starać o to, by pochodziły z lasów, w których dba się o to, by w miejsce wyciętych drzew natychmiast sadzone były młode.

Warto, by drewno egzotyczne posiadało  certyfikat kontroli pochodzenia produktu

Etapy uzyskania certyfikatu– co musi zrobić firma?

Aby uzyskać certyfikat należy:

  1. Wdrożyć wszystkie standardy wymagane przez FSC
  2. Skontaktować się z akredytowaną jednostką certyfikującą
  3. Podejść do audyt certyfikujący, który weryfikuje cały łańcuch dostaw. Służy on ocenie zgodności firmy ze wszystkimi wymogami FSC. Na podstawie raportu z audytu jednostka certyfikująca podejmuje decyzję o przyznaniu certyfikatu.
  4. Na podstawie raportu z audytu jednostka certyfikująca podejmuje decyzję o przyznaniu certyfikatu. Posiadanie certyfikatu FSC to dowód na transparentność firmy.

Dlaczego warto szukać logo FSC? Korzyści dla Ciebie i dla planety

Wybierając produkt z etykietą z logo z zielonym drzewkiem zyskujesz pewność, że nie powstał on kosztem lasu i jego mieszkańców i ludzi, których byt od lasu zależy. Możesz być pewny:

  • gwarancji legalnego pochodzenia – masz pewność, że wspierasz lasy zarządzane w sposób odpowiedzialny, a nie czarny rynek.
  • ochrony przyrody – wybierając produkty FSC, pomagasz chronić cenne ekosystemy, rzadkie gatunki zwierząt i roślin.
  • wsparcia dla ludzi – system FSC dba o prawa pracowników leśnych i lokalnych społeczności.
  • inwestycji w jakość i przyszłość – meble z certyfikowanego drewna to wybór na lata, który jest zgodny z ideą zrównoważonego rozwoju.

Twoja decyzja ma znaczenie – postaw na przyszłość z certyfikatem FSC

Drewno we wnętrzach zapewnia biofilię, przytulność, elegancję i ponadczasowość. Meblami, drzwiami i schodami wykonanymi z drewna z certyfikatami FSC i PEFC można cieszyć się bez poczucia winy, wiedząc, że pochodzą one z zasobów leśnych zarządzanych w sposób odpowiedzialny.

W Inna.house wierzymy, że prawdziwy luksus to harmonia między designem, a naturą.

Pamiętaj, by przy następnych zakupach aktywnie szukać logo FSC lub PEFC i wybierać firmy, dla których zrównoważony rozwój to standard.

Źródła:

*Globalne Badanie Rozpoznawalności Konsumentów FSC | fsc.org

**Zasady i Kryteria FSC V5-2_PL (1).pdf

*** PEFC Polska

Zdjęcia: Inna.house i Envato

Więcej wpisów